Zagadka śmierci Tutanchamona

Mało który temat wywołuje tyle naukowych sporów, co przyczyny śmierci faraona Tutanchamona. Nie ma w tym nic dziwnego. Śmierć 19-letniego władcy bogatego państwa nie jest czymś normalnym i dopatrywanie się tutaj niezwykłych okoliczności jest w pełni zrozumiałe.

Zdjęcie na licencji Creative Commons. Autor: Steve Evans.

Przez długi czas popularna była teza o zabójstwie młodego władcy ciosem w tył głowy. Jednak dokładniejsze analizy szczątków Tutanchamona obaliły tę hipotezę, a na piedestał wyniosły inną, która zakładała, że młody władca zmarł w wyniku powikłań powstałych na skutek złamania nogi.

Kilka miesięcy temu zespół naukowców pod kierunkiem szefa egipskiej Najwyższej Rady Starożytności Zahi Hawassa wysunął kolejną hipotezę. Zdaniem znanego archeologa Tutanchamona prawdopodobnie zabiła malaria. Dowodem na to miało być zidentyfikowanie, podczas badań genetycznych mumii, DNA pasożyta wywołującego tę chorobę.

Hipoteza ta błyskawicznie spotkała się z krytyką. Wielu specjalistów zwracało uwagę, że władca mógł po prostu chorować na malarię, w którymś momencie swojego życia. Dlatego DNA odpowiedzialnego za tę chorobę pasożyta nie jest dowodem na to, że to ona zakończyła życie młodego władcy.

Do grupy krytyków hipotezy Hawassa należy dwóch niemieckich badaczy z Instytutu Medycyny Tropikalnej w Hamburgu. Christian Timmann i Christian G. Meyer uważają, że nie ma żadnych dowodów na to, że to malaria zabiła Tutanchamona. Niemcy jednak nie ograniczają się do samej krytyki. W liście opublikowanym w „Journal of the American Medical Association” wysunęli własną hipotezę.

Ich zdaniem faraona mogła uśmiercić anemia sierpowata. Jest to choroba genetyczna spowodowana nieprawidłową budową hemoglobiny. Zdaniem badaczy wskazują na to patologiczne zmiany na kościach stopy władcy, które są charakterystyczne dla tej choroby.

List badaczy opublikowany w JAMA. Depesza AFP cytująca jego fragmenty.

~ - autor: Wojciech Pastuszka w dniu 27.06.2010.

Komentarze 4 to “Zagadka śmierci Tutanchamona”

  1. Coś mi się tu nie do końca zgadza.

    Jeśli T. był heterozygotyczny pod względem genu anemii sierpowatej, to powinien mieć zwiększoną (ale nie całkowitą) odporność na malarię. Ale heterozygotyczność powoduje tylko niewielką anemię, a nie w pełni rozwiniętą anemię sierpowatą, i raczej nie zabija w wieku 19 lat.

    Jeśli był homozygotyczny, chorowałby na anemię sierpowatą i zapewne umarł na nią młodo, tylko że wtedy – o ile mi wiadomo – był całkowicie odporny na malarię. Skąd więc geny zarodźca?

    A w ogóle, to skoro przeprowadzono tak dokładne badania genetyczne mumii, to chyba można przetestować nie tylko na geny zarodźca, ale i na geny hemoglobiny, i w ten sposób ustalić czy T. miał gen anemii sierpowatej, a jeśli tak, to czy był homo czy heterozygotą? Zamiast opierać się na zmianach kostnych, które, cytując AFP, są tylko „compatible with osteopathologic lesions seen in sickle cell disease”.

    • Niemcy najpewniej nie mają dostępu do materiału genetycznego w odróżnieniu od zdjęć z CT.

      • Dziwne. Krytykują hipotezę, więc powinni się dowiedzieć, na jakiej postawię ją wysnuto.
        Dodatkowo anemia sierpowata, to choroba Murzynów, ewentualnie Mulatów. U białych niemal się nie zdarza. Czyżby to kolejna próba udowadniania na siłę, że Tutanchamon i jego rodacy byli czarnoskórzy?

        • 1. Między dostępem do wyników badań genetycznych na podstawie których można analizować tezy badaczy, a dostępem do materiału genetycznego, by robić własne badania, jest ogromna różnica.

          2. Anemia sierpowata jest również dość powszechna u mieszkańców egipskich oaz. „(The) radiological signs are compatible with osteopathologic lesions seen in sickle cell disease (SCD), a hematological disorder that occurs at gene carrier rates of nine percent to 22 percent in inhabitants of Egyptian oases.”

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s