Sudańska misja archeologów z Gdańska

Naukowcy z Muzeum Archeologicznego w Gdańsku (MAG) od 1996 roku badają w Sudanie tereny nad środkowym Nilem w rejonie jego IV katarakty.

Ich praca jest częścią wielkiego, międzynarodowego programu prowadzonego w związku z planami budowy tamy w rejonie wyspy Merowe. Akcja ma na celu ratowanie dziedzictwa kulturowego i ochronę zabytków na terenach, które w przyszłości zostaną zalane.

Do roku 2007 naukowcy udokumentowali na tym terenie 778 stanowisk archeologicznych – głównie osad, obozowisk, twierdz, kościołów i cmentarzysk datowanych od starszej epoki kamienia po islam.

W sezonie 2008 ekipa MAG skupiła się na dalszym prowadzeniu wykopalisk, rejestracji rytów naskalnych oraz wycięciu niektórych rytów znajdujących się na powierzchni ostańców skalnych i przewiezieniu chociaż części z nich do muzeów w Chartumie i Gdańsku.

Zlokalizowanie dużej liczby stanowisk zawierających ryty naskalne jest jednym z ważniejszych efektów badań naukowców z Gdańska. Jak się okazało, ryty te pochodzą z bardzo różnych epok – najstarsze z nich przedstawiają sylwetki dzikich zwierząt (gazel, słoni, żyraf i strusi), późniejsze także zwierząt hodowlanych, a od okresu predynastycznego na rysunkach widoczną są również łodzie, sylwetki wielbłądów, koni, a często także jeźdźców.

Na stanowiskach z epoki kamienia archeolodzy odnaleźli natomiast liczne fragmenty ceramiki, w tym uważanej za najstarszą na świecie ceramiki mezolitycznej. Rewelacją okazało się zaś odkrycie w rejonie IV katarakty wielu osad i cmentarzysk kultury kermańskiej, powstałej i rozwijającej się samodzielnie na terenie Górnej Nubii równolegle ze Średnim Państwem w Egipcie i datowanej na lata 2500- 1500 r. p.n.e. Dotychczas, jak podkreślają specjaliści, nieznane były stanowiska tej kultury tak daleko wysunięte na południowy- wschód.

Gdańscy archeolodzy znaleźli także m.in. kilka cmentarzysk z okresu napatańskiego, z charakterystycznymi grobami kopułowymi. Poza tym na terenie IV katarakty odnaleziono osady, twierdze i cmentarzyska datowane na okres meroicki, postmeroicki (IV-VI w n.e.) i chrześcijański (VI-XIII w. n.e.).

Więcej w Nauka w Polsce.

Najnowsze odkrycia Polaków za granicą.

~ - autor: Wojciech Pastuszka w dniu 2.07.2008.

Komentarzy 10 to “Sudańska misja archeologów z Gdańska”

  1. Wielbłądy w okresie predynastycznym to dość ciekawe, ale jeźdźcy na koniach to po prostu sensacja.

  2. „Na stanowiskach z epoki kamienia archeolodzy odnaleźli natomiast liczne fragmenty ceramiki (…).” – zastanawialo mnie zawsze, dlaczego ceramike zaczeto uzywac tak pozno w dziejach czlowieka, mimo ze material do jej wyrobu lezal doslownie pod nogami i napewno juz ludzkie dzieci podczas zwyklych zabaw poznawaly jej plastyczne wlasciwosci. Pozostawienie na sloncu czy przy ognisku, efektow takiej zabawy, zdarzalo sie na pewno az nader czesto i powinno zwrocic uwage. Stosowanie ceramiki w celach uzytkowych, ze wzgledu na kruchosc materialu, zwiazane jest z osiadlym trybem zycia. Jednak zastosowanie ceramiki np. w celach wotywnych, teoretycznie powinno byc mozliwe od chociazby momnetu precyzyjnej obrobki krzemieni. Zastanawiajacy jest brak takich przedmiotow z przed np. 20tys. lat.

  3. @Seba: tak, ale po co składać w ofierze coś, co dla nas nie ma żadnego znaczenia? IMO poprostu nomadom ceramika nie była aż tak niezbędna przy koczowniczym trybie życia. Dysponowali chyba bardziej przydatnym dla nich sprzętem. Dlatego nie widzieli też potrzeby składania tego bogom.

  4. Wotywne to moze zle okreslenie, sakralne bardziej tu pasuje. Mialem na mysli lepienie niewielkich rozmiarow idoli albo na przyklad wylepianie scian ziemnych pulapek na zwierzeta. W sumie nie wymagalo to zadnego wysilku, jakby powiedzial pan Kijewski, moglo byc wykonane wrecz instynktownie.:D

  5. Sprawdziłem :) Nie jest jednak tak źle, jak Seba pisał. Z tego co wyczytałem u pana Kozłowskiego to pierwsze ślady wypalania gliny stwierdzono w oryniaku w Grecji (ok. 30k BP). W niewiele młodszych kompleksach graweckich napotykamy już figurki gliniane. Problem jest taki, że glina lessowa jest dosyć krucha i mogła pękać już podczas wypalania. Z tego powodu figurki wyrabiano także z kości lub innych materiałów (v. częste przykłady Wenus paleolitycznej). Po więcej odsyłam do źródła:
    Wielka Historia Świat, Tom 1, red. J.Kozłowski, Kraków 2004, s.446-447 oraz 459-462

    Pozdrawiam

  6. @Rusek – no ciekawe to co napislales, masz moze jakies linki do tego, bo niestety do ksiazki Kozlowskiego nie mam i nie bede mial dostepu w najblizszym czasie.

  7. Nietety nie mam jak bo mój skaner odmówił posługi a aparat to mam tylko w telefonie a z takiego czegoś to się raczej nie rozczyta…

    Pozdrawiam

  8. Ale ja myslalem o linkach z sieci.

  9. heh… to tym bardziej :)

  10. http://en.wikipedia.org/wiki/Venus_of_Doln%C3%AD_V%C4%9Bstonice

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

 
%d blogerów lubi to: