Kanibalizm wywołał chorobę szalonych neandertalczyków?
Za wyginięciem neandertalczyków może stać choroba podobna do choroby szalonych krów, która rozprzestrzeniała się dzięki kanibalizmowi – twierdzi Simon Underdown, antropolog z Oxford Brookes University.
Naukowiec oparł swoja teorię na badaniach ludu Fore z Papui Nowej Gwinei, który praktykował rytualny kanibalizm. Na początku XX wieku naukowcy zauważyli u Fore niecodzienną chorobę nazwaną kuru. Do lat 60. zabiła ona około 1100 członków tego ludu. Badania wykazały, że kuru jest związana z kanibalistycznymi praktykami Fore i należy do tej samej grupy chorób co choroba szalonych krów – zakaźnych gąbczastych zwyrodnień mózgu. Wywołują je priony, które atakują mózg, w wyniku czego zaczyna on przypominać gąbkę. Choroba prowadzi do poważnego upośledzenia umysłowego, utraty mowy i możliwości poruszania się, a ostatecznie śmierci.
Zdaniem Underdowna podobna choroba mogła nękać neandertalczyków, którzy najpewniej byli kanibalami. Wskazują na to odkryte w 1999 r. w jaskini Moula-Guercy we Francji kości co najmniej sześciu neandertalczyków sprzed 100-120 tysięcy lat. Nosiły one wyraźne ślady łamania i rozbijania w celu usunięcia szpiku i mózgu. Na kanibalizm wskazują też szczątki ośmiu neandertalczyków z jaskini El Sidrón w Hiszpanii.
Według Underdowna choroba mogła znacznie ograniczyć liczebność populacji i w połączeniu z innymi czynnikami (ochłodzenie, przybycie Homo sapiens) przyczynić się do wymarcia neandertalczyków. Underdown przekonuje, że neandertalczycy nie mieli szans powiązać choroby z kanibalizmem, gdyż rozwijała się ona bardzo wolno.
Epidemia mogła rozprzestrzeniać się nie tylko w wyniku jedzenia zmarłych na nią osobników, ale też przez używanie narzędzi, którymi rozbijano kości.
Na podstawie Discovery News.
Trudno zaprzeczyć, że doświadczeni jakimiś kłopotami ludzie mądrzeją.
Po latach mądrości przodków wykwitły np. w 10 przykazań czy bilijną Księgę Liczb (chyba?)…
P.S. [...rytualistyczny kanibalizm]
warto zmienić na [rytualny]
tego typu wyjaśnienia są, moim zdaniem, ryzykowne. Na podstawie fragmentarycznych z natury rzezy znalezisk trudno jest wnioskować o powszechności praktyk kanibalistycznych w całej neandertalskiej populacji. A populacja ta rozciagała się daleko poza kontynent europejski. Trudno jest oczekiwać by kuru mogło wywrzeć wpływ na losy całego gatunku o tak szerokim obszarze występowania. Sam fakt, że datowanie wymienionych stanowisk, a można dorzucić do tego jeszcze np Krapinę, jest tak bardzo odległe od szacunkowej daty wymarcia Homo neandertalensis poddaje w wątpliwość tę hipotezę. Sto tysięcy lat zjadania poratymców uchodziło bezkarnie i nagle miało by się przyczynić do wymarcia gatunku? Szczerze wątpię.
I bardzo dobrze. Nie należy zjadać bliźnich!
No właśnie. Zbyt proste wyjaśnienia są dobre w prasie codziennej a nie w Nauce.
Dodatkowo trzeba zwórcić jeszcze uwagę na zasięg takich zjawisk. Przywołany jest tu przykład jednego ludu z Nowej Gwinei. Sam znam (z literatury) przypadki takie z Amazonii. Są to jednak przykłady pojedynczych grup kulturowych osadzonych w szerszej niszy. Raczej mało prawdopodobne jest, żeby wszyscy neandertalczycy praktykowali takie same rytuały. Raczej była to domena określonych grup.
Znaleziska pochodzą sprzed 100 tysięcy lat, a wiadomo, że neandertalczycy żyli jeszcze jakieś 40 tysięcy lat temu, długo by ich ta choroba zabijała. To już predzej by zniknęli z globu zjadając się nawzajem, do ostatniego :D
El Sidrón jest sprzed trochę ponad 40 tys. Poza tym według Underdowna choroba nie była jedyną przyczyną wymarcia, co napisałem dość wyraźnie.
przy krotkiiej sredniej zycia (jak to w dawych czaach) to tego typu choroba ma maly wplyw na liczebnosc populacji + duze watpliwosci co do powszechnosci kanibalizmu (rytualnego) u H.n.
Panie Wojciechu, przeczytałem dość dokładnie ten wpis (jak i pozostałe u Pana, jak by nie było, wszystkie są ciekawe), natomiast co do wymierania – wytłumaczę się, miałem na myśli długi okres jaki dzieli datowanie omawianego znaleziska i ostatnie ślady istnienia Neandertalczyków. Natomiast jeśli chodzi o wymarcie populacji tylko z okolicy tej jaskini, to bym inaczej na całą sprawę spojrzał, a tak, te kilkadziesiąt tysięcy lat jest według mnie dość długim okresem czasu, by mogłyby pozostac przy życiu osobniki odporne na daną chorobę – biorąc pod uwagę to, że dotnęłaby ona wszystkich n. Osobiście uważam, że kanibalizm był bardziej zjawiskiem, funkcjonującym np przy braku jedzenia i zetknięciem się z inna grupą n..
Poza tym, wskazując na emotkę kończącą poprzednią moją wypowiedź, dodam, że dość luźno osobiście odbieram sytuację, gdy wyniki badań jednego miejsca archeologicznego i daleko idące z nich wnioski, uznawane są za pewnego rodzaju normę dla (nie tylko) badanego miejsca i czasu.
Zdaję też sobie sprawę, ze nie jestem specjalistą od archeologii i zawsze mnie ktoś naprostuje, jeśli coś głupiego napiszę ;)
widać, że wegetarianie uratowali ludzkść przed całkowitym wyginięciem… dlatego nie lubię mięsożerców :-)
Kilkadziesiąt tysięcy lat temu, na przedpolu lądolodu to wegetarianin zbyt długo by nie pożył. :>
W przypadku AIDS, istnieje maly odsetek ludzi odpornych na tego wirusa. W skandynawii jest to okolo 1,5% i maleje do prawie 0% na poludniu europy. Okolo 15% lat temu w skandynawii istnialo ognisko podobnego wirusa, dlatego tez czesc populacji zachowala odpornosc genetyczna.
Nie wiem czy ludzki system odpornosciowy jest w stanie wyksztalcic odpornosc na zakarzenia prionami?
Mysle ze infekcje przenoszone przez kanibalizm mogły sie przyczynić do zmniejszenie populacji, ale wydaje mi sie ze do wygniecia Neandertalczyków przyczynili sie homo sapiens.
Anonim: ale wydaje mi sie ze do wygniecia Neandertalczyków przyczynili sie homo sapiens.
Mozesz wyjasnic co przez to rozumiesz? Myślisz ze to “my’ jedlismy neandertalczkow? czy moze Wierzysz w wyższość umysłową czy przewagę fizyczną tzw. anatomicznie nowoczensnego H. sapiens? Może myslisz o przewadze rzekomo wystepujacego wsrod H. sapiens jezyka? rozwin prosze:)
pewnie Słyszałeś o mieszańcach o cechach jednych i drugich ww. hominidow? jesli nie poszukaj sobie w necie cos o predmosti III na Morawach w Czechach czy dziecku z Lapedo;)
Radzę doczytać słów parę o teorii multiregionalnej z ktorą nie do końca sie jednak zgadzam – według niej H. sapiens i H. neandertalenskis byl jednym gatunkiem – a roznice w budowie wynikaja z innych zamieszkiwanych pierwotnie przez nie nisz. różnią się od siebie mniej wiecej jak masaj i eskimos.
co do tematu wyżej. sprawy nie znam. gdybac nie bede. ale zgadzam sie ze kanibalizm jest raczej zjawiskiem wystepujacym wsrod niektorych grup nawet obecnie. z drugiej strony choc oczywiscie MOGŁO TAK BYĆ ludzka historia [jak pisze White w dodadku Scientific American z 2003] roi sie od aktow ludożerstwa począwszy od A. africanus przez H. erectus na neandertalczyu i anatomicznie nowoczesnym H. sapiens. czasem to co wydaje sie być efektem praktyk ludożeczych jest spowodowana innymi czynnikami – padlinożercami, praktykami pogrzebowymi itp.
sa jednak miejsca na swiecie i w europie na podstawie ktorcyh mozemy bez watpienia neandertalczycy jak i nasi przodkowie byli ludożercami. poza wspomnianą Francja i NZ warto dodac chorwacje – krapina i vindija – gdzie znaleziono kości ktore padaly efektem kanibalizmu (nenadertalczycy) czy niektóre plemiona indian amerykanskich.
pozatym często jest tak ze kanibalizm wynika nie z glodu ale z wierzen. spozywajac mógz mądrego członka plemienia nabywa sie jego madrosc. w zwiazku z tym Kanibalizm wydaje sie byc najczesciej zarezerowany dla wybranych członkow grup. Kuru wystepuje na NZ, to nieco daleko, nie znam etymologi choroby ale czy jest ona w stanie rozwijac sie w kazdym klimacie? mysle ze ta hipoteza jest nietrafna. brak dowodow i watpliwe zalozenia.
uwazam ze znikniecie neandertalczykow ma o wiele prostrze wytłumaczenie. wraz “z zalewem” europy przez anatomicznie nowoczesnego człowieka współczesnego z afryki, który krzyzował sie z neandertalczykami cechy neandertalskie mówiąc potocznie zwyczajnie zatarły sie “tonąc” w cechach tego drugiego hominida.
Neandertalczyki znikneli bez fanfarów jak mowi ich obronca Stringer. i własnie takim zatopieniem mogli zniknac