Znaleźli wczesnośredniowieczny Siewierz

Rejon, w którym powinny znajdować się pozostałości po XII-wiecznym Siewierzu (woj. śląskie), był znany i oczywisty. Wszak do teraz stoi zbudowany wówczas kościółek św. Jana Chrzciciela, który służy obecnie za cmentarną kaplicę. Mimo to archeolodzy dość długo bezskutecznie szukali dawnego Siewierza.

Tył romańskiego kościóła św. Jana Chrzciciela w Siewierzu. Zdjęcie na licencji Creative Commons. Autor: Michał Sz. (widok od frontu)

Nowe informacje o skórze dinozaurów (i inne wieści)

Najlepiej zachowane szczątki dinozaura, czyli odkryta w 1999 r. mumia hadrozaura nazwanego “Dakota”, dostarczyły kolejnych informacji o dawno wymarłych gadach.

Badania skamieniałej skóry za pomocą tomografu komputerowego i mikroskopów elektronowych ujawniły, że skóra hadrozaurów była podobna do skóry współczesnych gadów i ptaków. Składała się z dwóch warstw: cienkiej zewnętrznej i wewnętrznej zbudowanej z gęstej tkanki łącznej.

Podziemna komora spod Jerycha

Wykonaną przez ludzi podziemną komorę odkryli izraelscy naukowcy w odległości 5 km od Jerycha. Natrafili na nią w marcu tego roku.

To największa taka podziemna komora w Izraelu. Ma około 4 tys. m kw. powierzchni, a jej sklepienie podpierają 22 potężne skalne kolumny. Jak mówią naukowcy pomieszczenie robi wrażenie pałacu.

Średniowieczne skóry i inne odkrycia

Archeolodzy odkryli w Byczynie średniowieczny warsztat skórzany, w którym wciąż znajdowały się duże ilości skór. Zapełnili już nimi kilkanaście worków, a to nie koniec badań.

W najnowszej Archeologii Żywej…

Już w sprzedaży najnowszy numer magazynu Archeologia Żywa. Można w nim przeczytać m.in. o pogańskich obyczajach pogrzebowych w średniowiecznym grodzie Ryczyn na Dolnym Śląsku, o tym jak Piastowie brutalnie wprowadzali nowe porządki na zajętych ziemiach, o udziale Skandynawów w narodzinach państwa polskiego, o aborygenach z wyspy Cejlon, kaplicy czaszek w Kutnej Horze, współczesnych wyznawcach pogańskiej bogini i rumakach z elbląskiego cmentarzyska.

To kobiety malowały w jaskiniach?

Prehistoryczne malowidła, to jedna z najwspanialszych pozostałości po naszych przodkach. Zdaniem amerykańskiego archeologa Deana Snowa wiele z nich mogły wykonać kobiety.

Jedna z wielu dłoni z Pech Merle

Papież: znaleziono szczątki św. Pawła z Tarsu

Benedykt XVI ogłosił podczas nieszporów w rzymskiej bazylice świętego Pawła za Murami (na zdjęciu), że w jej murach znaleziono szczątki św. Pawła z Tarsu.

Marmurowa głowa Tytusa i inne dawne cuda

Na całkiem spory zbiór starożytnych dzieł sztuki natknęli się włoscy archeolodzy, którzy prowadzą badania w Rione Terra w portowym mieście Pozzuoli niedaleko Neapolu.

W dawnym wodociągu znaleźli głowę cesarza Tytusa w towarzystwie kilkunastu innych bardzo ciekawych rzymskich zabytków z marmuru.

Mechanizm z Antykithiry: wideopowtórka

Natknąłem się wczoraj w YouTube na wrzucony przez Nature film poświęcony mechanizmowi z Antykithiry, czyli najbardziej złożonemu urządzeniu, jakie przetrwało do naszych czasów po starożytnych cywilizacjach.

Dużo o tym niesamowitym zabytku napisałem trzy lata temu, gdy ujawniono wyniki jego najnowszych badań (Mechanizm z Antykithiry: najnowocześniejsze urządzenie starożytności). I właśnie o tych badaniach opowiada film. Naprawdę warto zobaczyć. Choć wiem wiele o mechanizmie i nie jest on dla mnie żadną nowością, to i tak film zrobił na mnie wielkie wrażenie. Jednak nic nie może się równać z siłą obrazu.

Dlaczego portale piszą bzdury o nauce

W komentarzu pod tekstem o podaniu przez niektóre nasze media archeologicznego newsa sprzed 12 lat pojawiło się pytanie o przyczyny słabego poziomu dziennikarstwa (w domyśle naukowego na portalach, bo padł przykład gazety.pl jako kopalni pseudoodkryć). Zacząłem pisać krótką odpowiedź, ale się trochę rozpędziłem, więc postanowiłem dać to jako notkę.

Na początek ogólna uwaga. Fatalny poziom newsów naukowych dotyczy nie tylko gazeta.pl. Świetnie się w tym realizują m.in. dziennik.pl, onet i inne polskie portale ogólnotematyczne. A polskich portali naukowych z prawdziwego zdarzenia niestety wciąż się nie doczekaliśmy (no dobrze, chociaż jednego).

Najstarszy instrument muzyczny

Kolejne wspaniałe odkrycie w jaskini Hohle Fels w Jurze Szwabskiej. Po najstarszej figurce kobiety teraz archeolodzy zaprezentowali najstarszy instrument muzyczny. Odkopali go w 2008 r. w odległości 70 cm od figurki.

Wykonany z kości sępa flet ma wywiercone pięć dziurek, a na jednym z jego końców znajdują się nacięcia w kształcie litery V, które być może tworzą ustnik.

O kanibalizmie pierwszych Europejczyków

Od kilku dni krąży po świecie informacja o odkryciach ze słynnego hiszpańskiego stanowiska Atapuerca, a dokładniej ze sporej jaskini Gran Dolina. Znalezione tam szczątki ludzi z gatunku Homo antecessor noszą wyraźne ślady związane z konsumpcją przez pobratymców (m.in. nacięcia zrobione kamiennymi narzędziami).

Wykopaliska w jaskini Gran Dolina w Sierra de Atapuerca w 2008 r.

Pamiątki przeszłości z Krakowa, Wrocławia i Bydgoszczy

Podczas prac konserwacyjnych w bazylice Mariackiej w Krakowie odkryto przy bocznym ołtarzu płytę nagrobną z piaskowca z XVI w.

Rynek w Krakowie. Bazylika Mariacka i malutki kościół św. Wojciecha. Zdjęcie na licencji Creative Commons. Autor: Ludwig Schneider

Dinozaur, któremu blisko było do ptaków

Kolejny dowód na to, że ptaki są potomkami dwunożnych dinozaurów zwanych teropodami wykopali naukowcy w zachodnich Chinach.

Szczątki dinozaura sprzed 160 mln lat nazwanego Limusaurus inextricabilis ukazują jeden z etapów długotrwałego przekształcania się przednich kończyn gadów w ptasie skrzydła.

Zapomniana komora w piramidzie Cheopsa, czyli jak zbudowano olbrzyma z Gizy

Zanim napiszę o zapomnianej komorze, którą odkrył niedawno w najsłynniejszej piramidzie świata egiptolog Bob Brier, muszę przypomnieć pewną hipotezę ogłoszoną troszkę ponad dwa lata temu.

Zdjęcie na licencji Creative Commons. Autor: Nina Aldin Thune